Άρθρα σχετικά με: Ψυχρός Πόλεμος

Στις 10 Φεβρουαρίου, 1962, δύο άνδρες στέκονταν στα αντίθετα άκρα της γέφυρας Glienicke στο Βερολίνο. Ο Francis Gary Powers, κρατούμενος των Σοβιετικών από το 1960, κοίταζε προς τα δυτικά. Ο Rudolf Abel που είχε συλληφθεί από το FBI το 1957, κοίταζε προς τα ανατολικά. Και οι δύο άνδρες είχαν συλληφθεί ενώ εκτελούσαν τολμηρές αποστολές συλλογής πληροφοριών. Όταν δόθηκε το σήμα, ο Powers και ο Abel άρχισαν να διασχίζουν τη γέφυρα. Διασταυρώθηκαν στη μέση της γέφυρας, ανταλλάσοντας μόλις ένα ανεπαίσθητο νεύμα. Γύριζαν σπίτι.

Πολλές φορές στη διάρκεια του ψυχρού πολέμου υπήρξαν περιπτώσεις που η Γη βρέθηκε στο κατώφλι του πυρηνικού ολοκαυτώματος. Συνήθως, επρόκειτο για περιόδους αυξημένης έντασης μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων (βλέπε σχετικό άρθρο). Ωστόσο, υπάρχει ένα σχετικά άγνωστο γεγονός, το οποίο αποκαλύφθηκε τη δεκαετία του 1990. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες των πρωταγωνιστών, το φθινόπωρο του 1983 η ευθυκρισία ενός σοβιετικού αξιωματικού απέτρεψε την ηγεσία της Σοβιετικής Ένωσης από το να εξαπολύσει επίθεση με πυρηνικά όπλα εναντίον των ΗΠΑ.

Ο κόσμος θα τελειώσει με έναν ψίθυρο. Σιβυλλική ρήση, συμβολική αναπαράσταση ή απλή διαίσθηση; Σε οποιαδήποτε περίπτωση, η φράση αυτή του T. S. Elliot παραλίγο να γίνει μια τραγική πραγματικότητα, τον Οκτώβρη του 1962, κατά τη διάρκεια της κρίσης των πυραύλων της Κούβας. Όταν, στο αποκορύφωμα -ίσως- της ψυχροπολεμικής αναμέτρησης, οι δύο (πυρηνικές) υπερδυνάμεις τέθηκαν στην ύψιστη, πριν τον πόλεμο, κατάσταση επιφυλακής και οι στόλοι τους βρέθηκαν αντιμέτωποι, εκκρεμούντος ενός τελεσιγράφου, τότε θα χρειαζόταν, ενδεχόμενα, κάτι πολύ λιγότερο από έναν απλό ψίθυρο για να τελειώσει ο κόσμος.

«Μπορώ να πω, με απόλυτη βεβαιότητα, ότι το χάρισμα στο οποίο αναφέρομαι σ’ αυτό το χρονικό, είναι ένα πολύτιμο και υπέροχο εργαλείο, το οποίο είχαμε την τύχη να γνωρίσουμε στη ζωή μας. Μπορώ επίσης να πω, εξίσου γρήγορα, ότι όπως κάθε τι που περνά στα χέρια των θνητών, έτσι κι αυτό το χάρισμα, μπορεί να μεταμορφωθεί σε κατάρα που θα καταστρέψει την ανθρωπότητα, αντί να την υπηρετήσει. Διατηρώ αυτό το φόβο όσο η τηλεπαθητική παρατήρηση παραμένει το μυστικό όπλο του Υπουργείου Άμυνας. Η επιλογή είναι δική μας. Το μυστικό έχει αποκαλυφθεί...».

Η περίοδος του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ χαρακτηρίστηκε από τις εκατέρωθεν απειλές για χρήση του πυρηνικού οπλοστασίου, προς διευθέτηση των κρίσεων, που κατά καιρούς εμφανίζονταν ανά τον κόσμο. Η πιο γνωστή περίπτωση είναι αυτή της Κούβας τον Οκτώβριο του 1962, ωστόσο υπήρχαν ακόμα 15 περιπτώσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να είχαν οδηγήσει στον πρώτο (και μάλλον τελευταίο) πυρηνικό πόλεμο. Στη συνέχεια παρουσιάζονται οι κυριότερες από αυτές.

 Η ίδια η φύση και το περιβάλλον λειτουργίας του Υ/Β καθιστούν τις επιχειρήσεις του, ακόμα και σε περίοδο ειρήνης, εξαιρετικά επικίνδυνες. Ένα Υ/Β είναι υποχρεωμένο να επιχειρεί σε ένα περιβάλλον το οποίο σχεδόν μηδενίζει τις δυνατότητες επιβίωσης του πληρώματός του εάν χαθεί ο έλεγχος του σκάφους.

Από το τέλος του 2ου ΠΠ μέχρι σήμερα, περισσότερα από 1.000 άτομα, μέλη πληρωμάτων Υ/Β, έχουν χάσει τη ζωή τους σε ατυχήματα εν καιρώ ειρήνης. Τα ατυχήματα αυτά εμπλέκουν τόσο ντηζελοκίνητα, όσο και πυρηνοκίνητα Υ/Β. Τουλάχιστο 22 Υ/Β έχουν βυθιστεί στο ίδιο χρονικό διάστημα, 7 εκ των οποίων ήταν πυρηνοκίνητα.

Η χρήση του Υ/Β ως πολεμικού μέσου σε ευρεία κλίμακα ξεκίνησε στον 1ο παγκόσμιο πόλεμο. Εκείνη ήταν και η περίοδος που άρχισε να διαμορφώνεται μια άποψη για τις επιχειρησιακές τακτικές και αποστολές των Υ/Β. Το Γερμανικό Ναυτικό ανέπτυξε το Υ/Β ως αντίδοτο στην αδιαμφισβήτητη κυριαρχία της Μεγάλης Βρετανίας στη θάλασσες και σκόπευε αρχικά να το χρησιμοποιήσει στο πλευρό του δικού της στόχου ανοικτής θαλάσσης για τη φθορά του Βασιλικού Ναυτικού. Παράλληλα θα ήταν ένα ακόμα μέσο ναυτικού αποκλεισμού. Στην πράξη, και καθώς λόγω ταχύτητας τα Υ/Β ήταν δύσκολο να ακολουθήσουν και να παραμείνουν σε γραμμή μάχης δίπλα στα πολεμικά επιφανείας σε ανοικτές θάλασσες, γρήγορα μετατράπηκαν σε ανεξάρτητες μονάδες προσβολής κυρίως εμπορικών πλοίων.

Για πολλούς ο ψυχρός πόλεμος δεν ήταν και τόσο ψυχρός. Για περισσότερα από 30 χρόνια, από τα παγωμένα νερά του Αρκτικού Ωκεανού μέχρι τις απρόβλεπτες θάλασσες της Νοτιοανατολικής Ασίας, μαινόταν ένας σκληρός, άγνωστος πόλεμος.

«ένας πόλεμος που διεξήχθη σε ένα εξωτικό πεδίο που κάλυπτε τα 2/3 της υδρογείου, το οποίο με πολλούς τρόπους, είναι εξίσου επικίνδυνο με το διάστημα»

Ένας πόλεμος που ίσως δεν έχει ακόμα τελειώσει.

Ένα παγωμένο απόγευμα του Δεκέμβρη του 1991, μια σημαία υποστάλθηκε για τελευταία φορά, ένα κράτος έπαψε να υπάρχει και μια πόλη έπαψε να είναι η πρωτεύουσα μιας από τις μεγαλύτερες αυτοκρατορίες που γνώρισε ποτέ ο κόσμος. Η πόλη ήταν η Μόσχα, το κράτος η Σοβιετική Ένωση και η σημαία έφερε το σφυροδρέπανο σε κατακόκκινο φόντο.