Άρθρα σχετικά με: Ευρωπαϊκή Ένωση

Με ένα δακρύβρεχτο editorial, η μεγάλη γαλλική εφημερίδα Le Monde ανακοίνωσε ότι η Ευρώπη είναι «κλινικά νεκρή», αφού δεν μπορεί να αντιμετωπίσει συλλογικά την προσφυγική κρίση. «Οι ιστορικοί του μέλλοντος σίγουρα θα αναφέρονται σε αυτό το γεγονός ως την αρχή της αποσύνθεσης της Ευρώπης».

Το πρόβλημα τελικά δεν είναι αν υπάρχει συναίνεση των περισσοτέρων εκ των πολιτικών κομμάτων ή όχι. Είναι το ότι δεν υπάρχει απτό και ουσιαστικό αντικείμενο συναίνεσης. Η τελευταία συνάντηση των πολιτικών αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με θέμα το μεταναστευτικό-προσφυγικό, είχε ώς στόχο ο Πρωθυπουργός να πάει στη σύνοδο κορυφής ενισχυμένος με τη στήριξη της μεγάλης πλειοψηφίας του κοινοβουλίου. Αλλά για να διεκδικήσει τί;

Πριν από τέσσερα χρόνια, εν μέσω της κρίσης του ευρώ, η Ευρωπαϊκή Ένωση βραβευόταν με το Νομπέλ Ειρήνης. Με χαμόγελα και φανερή ικανοποίηση οι Πρόεδροι των τριών θεσμικών οργάνων πόζαραν κρατώντας το, Μέρκελ και Ολάντ ύψωναν -καταχειροκροτούμενοι από τους υπόλοιπους ευρωπαίους ηγέτες- τα ενωμένα χέρια τους, ο Μπαρόζο τόνιζε πάνω απ’ όλα το κοινό νόμισμα, είναι το πλέον ορατό σύμβολο της ενότητάς μας, θα το υπερασπιστούμε.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση, στους κόλπους της οποίας βρίσκονται μερικά από τα πλουσιότερα κράτη στον κόσμο, στην πραγματικότητα έχει σηκώσει τα χέρια ψηλά. Νωθρή, λειψή, γραφειοκρατική και μοιραία αποφάσισε να βάλει το κεφάλι στην άμμο.

Οι Ιταλοί μπορούσαν να το κάνουν. Και ευτυχώς για τους λοιπούς Ευρωπαίους, φαίνεται ότι πήραν την απόφαση να μην ανεχθούν την διάλυση της πατρίδας τους, αλλά και της Ευρώπης ολόκληρης, όπως επιχειρείται από τη διεθνή χρηματοπιστωτική ολιγαρχία με την συνδρομή της επικίνδυνα μυωπικής Γερμανίας.  Οπωσδήποτε το μόνο που δεν έχει θέση σήμερα είναι ο ενθουσιασμός. Διότι το αποτέλεσμα των ιταλικών εκλογών το μόνο που δείχνει είναι την απόφαση του Ιταλικού λαού να αντιδράσει. Το αν η απόφαση αυτή μετατραπεί στη συνέχεια σε εφαρμοσμένη πολιτική, το εάν μια τέτοια πολιτική μπορέσει να αντέξει στον πόλεμο που θα δεχθεί, το εάν δημιουργηθούν νέες σθεναρές συμμαχίες ικανές να μεταβάλλουν το αρρωστημένο πολιτικό περιβάλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι ζητούμενα αλλά και προϋποθέσεις για βαθιές πολιτικές (και βεβαίως οικονομικές) αλλαγές.

Η ΕΕ (Ευρωπαϊκή Ένωση) είναι από τη σύστασή της μια ένωση κρατών με στόχο την ισόρροπη ανάπτυξη όλων και o βασικός προσανατολισμός της είναι οικονομικός. Η ΕΕ έχει ιστορικά την τάση να συνδράμει οικονομικά κάθε νέα χώρα που εντάσσεται στην «οικογένειά» της. Αυτό συνέβη τόσο με την πρόσφατη διεύρυνσή της, όσο και με τις παλαιότερες εντάξεις νέων κρατών, μία εκ των οποίων υπήρξε και η Ελλάδα το 1981. Πολλά άρθρα και μελέτες έχουν γραφεί και εκπονηθεί για τις περιφερειακές ανισότητες στην ΕΕ και την Ελλάδα.  Στην ΕΕ οι περιφερειακές ανισότητες μεταξύ των κρατών-μελών είναι έντονες και ίσως πηγάζουν και κληρονομήθηκαν από ιστορικά γεγονότα και καταστάσεις (ψυχρός πόλεμος, κατάρρευση υπαρκτού σοσιαλισμού κλπ.).

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος εγκαινίασαν σήμερα ένα νέο, περιεκτικό ευρωπαϊκό μητρώο έκλυσης και μεταφοράς ρύπων, το E-PRTR. Το μητρώο αυτό περιέχει πληροφορίες για τις εκπομπές ρύπων στον ατμοσφαιρικό αέρα, στα ύδατα και στο έδαφος από βιομηχανικές εγκαταστάσεις ανά την Ευρώπη. Περιλαμβάνει ετήσια στοιχεία για 91 ουσίες και καλύπτει πάνω από 24.000 εγκαταστάσεις σε 65 τομείς οικονομικής δραστηριότητας. Παρέχει επίσης συμπληρωματικές πληροφορίες, π.χ. για την ποσότητα και τα είδη αποβλήτων που μεταφέρονται από βιομηχανικές εγκαταστάσεις σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας αποβλήτων, τόσο εντός όσο και εκτός κάθε χώρας.

Εδώ και τρεις δεκαετίες η Ευρώπη δίνει την εντύπωση μιας γερασμένης και κλειστοφοβικής ηπείρου, με αβέβαιο δημογραφικό μέλλον. Μοιάζει μ’ ένα «κάστρο» που απειλείται από την επέλαση των «νεοβαρβάρων», δηλαδή των εξαθλιωμένων μεταναστών και των προσφύγων του νότου που εγκαθίστανται στις πιο υποβαθμισμένες περιοχές των ευρωπαϊκών πόλεων. Ενώ κάποτε έστελνε εκατομμύρια μετανάστες για να αποικίσουν διάφορες «ακατοίκητες» περιοχές της υδρογείου –από το 1845 ως το 1930 πάνω από 50 εκατομμύρια Ευρωπαίοι, σχεδόν το 1/4 του πληθυσμού της ηπείρου μας, αναζήτησαν την τύχη τους μακριά από τις πατρίδες τους– η σημερινή πλούσια, αλλά γερασμένη και δημογραφικά φθίνουσα Ευρώπη, δέχεται πλέον μια άνευ προηγουμένου μεταναστευτική πλημμυρίδα από τις φτωχές χώρες της Ασίας και της Αφρικής.

Γέφυρα μεταξύ Ανατολής και Δύσης, Ευρώπής και Ασίας, γεωστρατηγικός κόμβος της Ευρασίας, πρότυπο συνύπαρξης κοσμικού κράτους, δημοκρατίας και Ισλάμ κ.α. Με τέτοιους χαρακτηρισμούς αρέσκεται να αυτοπροβάλλεται η σύγχρονη Τουρκία, μια διχασμένη χώρα, που φιλοδοξεί ωστόσο να καταστεί πλήρες μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.). Η τουρκική κυβέρνηση, η ελίτ της χώρας (πολιτικοί, στρατιωτικοί, επιχειρηματίες, ακαδημαϊκοί κ.α.), καθώς και το 80% του τουρκικού πληθυσμού, τάσσονται υπέρ της ευρωπαϊκής προοπτικής. Δεν έχουν άλλωστε και άλλη επιλογή.