e-telescope online magazine

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
English (United Kingdom)
Αρχική ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΕΝΕΡΓΕΙΑ Διαχείριση υδάτινων πόρων στην Ελλάδα

Διαχείριση υδάτινων πόρων στην Ελλάδα

E-mail Εκτύπωση

Τις δύο τελευταίες δεκαετίες η προστασία του περιβάλλοντος καταλαμβάνει όλο και μεγαλύτερη θέση στις συνειδήσεις των πολιτών, στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων στις εξαγγελίες των ιθυνόντων του κόσμου.

Τα προβλήματα όμως δεν υποχωρούν, τα βήματα είναι δειλά και οι συγκρούσεις έντονες. Το θέμα είναι πολυδιάστατο, έχει την ρίζα του στην αναπτυξιακή πολιτική που ακολουθήθηκε και ακολουθείται, στην ταύτιση της ανάπτυξης με την οικονομική μεγέθυνση και την μεγιστοποίηση της απόδοσης και του κέρδους, στην εκμετάλλευση της ανθρώπινης εργασίας και της φύσης.

Η πολιτική αειφόρου διαχείρισης του περιβάλλοντος όσο και αν έχει παγκόσμια χαρακτηριστικά αποτελεί το καταλληλότερο εργαλείο για το σχεδιασμό πολιτικής σε οποιαδήποτε περιοχή.

Η διαχείριση των υδατικών πόρων, του σημαντικότερου ίσως φυσικού πόρου, δεν θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί πέρα από αυτό το συνολικό πλαίσιο. Οι υδατικοί πόροι αποτελούν βασική παράμετρο της αναπτυξιακής διαδικασίας και της ισορροπίας των οικοσυστημάτων. Παγκοσμίως εντοπίζονται σημαντικότατα προβλήματα γύρω από την επάρκεια και την διαχείρισή τους που οδηγούν και σε χαρακτηριστικά τοπικών (πολεμικών) συγκρούσεων και σε διατάραξη διακρατικών σχέσεων.

Βασικοί παράγοντες αυτής της έντασης είναι η αύξηση της κατανάλωσης λόγω της πληθυσμιακής αύξησης, της αλλαγής των συνθηκών και των απαιτήσεων ζωής (καταναλωτικό μοντέλο) και της αλόγιστης κατανάλωσης, που είναι συνδυασμένη με ένα παραγωγικό και αναπτυξιακό μοντέλο αδηφάγο και αδιάφορο για τους φυσικούς πόρους. Τα φαινόμενα αυτά συντελούν δευτερογενώς και στην αύξηση της ρύπανσης με την ανέλεγκτη διάθεση εκροών.

Στην Ελλάδα, οι υδρολογικές και γεωμορφολογικές ανισότητες (άνιση χωροχρονική κατανομή των ατμοσφαιρικών κατακρηνισμάτων και κατά μείζονα λόγο των απορροών, έντονες γεωμορφολογικές διαφοροποιήσεις ανά υδατικό διαμέρισμα), σε συνδυασμό με τη χρονική αντιστροφή της κατανομής της ζήτησης και της υπερσυγκέντρωσής της σε περιορισμένους χώρους με ασήμαντους υδατικούς πόρους, δεν ευνοούν βέβαια από οικονομοτεχνική άποψη την τεχνικά αξιόπιστη και οικονομικά εφικτή κάλυψη των αναγκών στις διάφορες χρήσεις του νερού.

Η κρισιμότητα των θεμάτων διαχείρισης υδατικών πόρων  εντείνεται από τις επιλογές χωρίς σχεδιασμό και πρόβλεψη, την υποτίμηση των προβλημάτων ποιότητας και ποσότητας των υδατικών πόρων και την καθυστέρηση εισαγωγής του περιβαλλοντικού παράγοντα στον αναπτυξιακό σχεδιασμό και στην διαδικασία της αγοράς.

Η πολυδιάσπαση και η ανταγωνιστικότητα των σχετικών με τους υδατικούς πόρους αρμοδιοτήτων σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, η απουσία προσωπικού και υλικοτεχνικής υποδομής, η έλλειψη σχεδιασμού και προγραμματισμού έχουν το προφανές αποτέλεσμα μιας περιστασιακής και μη ορθολογικής διαχείρισης.

Επτά Υπουργεία (Εξωτερικών, Εθνικής Άμυνας, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, Ανάπτυξης, Γεωργίας, ΠΕΧΩΔΕ, Υγείας) πολυάριθμοι Δημόσιοι Οργανισμοί Ινστιτούτα και Ερευνητικά Κέντρα μελετούν, αξιοποιούν, διαχειρίζονται τους υδατικούς πόρους με συντονιστικό θεσμικό πλαίσιο τον Ν. 1739/87 ο οποίος ουσιαστικά δεν υλοποιήθηκε ακόμα στην πράξη.

Δεκατρία χρόνια μετά την ψήφιση του Νόμου που καθορίζει την διαχείριση των υδατικών πόρων στην Ελλάδα διαπιστώνουμε ότι δεν έχει ακόμα εφαρμοστεί. Στα πλαίσια του 1739/87 καθορίστηκαν τα υδατικά διαμερίσματα της χώρας καθώς και οι βασικές αρχές προγραμματισμού, διαχείρισης, αξιοποίησης, χρήσης και προστασίας των υδατικών πόρων. Πρόσφατα συγκροτήθηκαν οι Περιφερειακές Επιτροπές Υδάτων ενώ αναμένεται στα πλαίσια του Γ ΚΠΣ να εκπονηθούν από το ΥΠ.ΑΝ. οι διαχειριστικές μελέτες των υδατικών διαμερισμάτων και να ολοκληρωθεί η προετοιμασία για την λειτουργία των τμημάτων Υδατικών πόρων στις Περιφέρειες της χώρας. Με την ολοκλήρωση αυτών των παρεμβάσεων μπορούμε να αρχίσουμε μετά το 2003-4 να συζητάμε για ολοκληρωμένη διαχείριση υδατικών πόρων σε κάθε διαμέρισμα στο βαθμό βέβαια που θα μπορέσει να εξασφαλιστεί και το αναγκαίο προσωπικό αλλά και η υλικοτεχνική υποδομή.

Η σπατάλη χρηματικών αλλά και υδατικών πόρων έρχεται ως φυσική συνέπεια της απουσίας συνολικής και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Η ασυντόνιστη, και χωρίς υλική και τεχνική υποστήριξη, προσπάθεια αντιμετώπισης των υδατικών αναγκών, ιδιαίτερα των εποχικών, είχε ως αποτέλεσμα την ανεξέλεγκτη εκμετάλλευση των τοπικών υδατικών πόρων - σχεδόν κατά αποκλειστικότητα των υπόγειων. Κύριες συνέπειες αυτής της κατάστασης ήταν η διαταραχή του υδατικού ισοζυγίου με ιδιαίτερα μεγάλες πτώσεις στάθμης στους υδροφορείς, η επέκταση του φαινομένου  της υφαλμύρωσης των παράκτιων υδροφορέων και η ρύπανση των υπόγειων νερών από λιπάσματα, βιομηχανικά και αστικά λύματα κλπ..

Συμπληρωματικά στα παραπάνω πρέπει να αναφέρουμε δύο κυρίαρχα σημεία της καθυστέρησης της χώρας μας στα θέματα διαχείρισης και προστασίας του περιβάλλοντος:

  • Την έλλειψη του σώματος των περιβαλλοντικών ελεγκτών, και

  • Την απουσία ενός αξιόπιστου εθνικού συστήματος μέτρησης, ελέγχου και πρόληψης της ρύπανσης, που θα συνδέει με επίσημες, αξιόπιστες και τεχνικά βέλτιστες μεθόδους όλους εκείνους τους φορείς που λειτουργούν ως εργαστήρια ή σταθμοί παρακολούθησης του περιβάλλοντος.


 

 

 


Χρονολόγιο Νεώτερης & Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας

1944_mplokaTo Χρονολόγιο της Νεώτερης & Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας είναι η φιλόδοξη προσπάθεια του e-telescope.gr να αποτυπώσει εποπτικά υπό τη μορφή χρονολογικού πίνακα τα σημαντικότερα γεγονότα της Ελληνικής ιστορίας από το 1821 μέχρι σήμερα.

Από το ΟΧΙ στη Βάρκιζα1η ολοκληρωμένη περίοδος: Από το ΟΧΙ στη Βάρκιζα

Επιλογές βιβλίων

Τελευταία Άρθρα

Nikos Kazantzakis
Εικόνα
Five of Kazantzakis's major works have been translated in England, and even more in...
Is Europe Over?
Εικόνα
Europe has always been a rather tenuous concept. A rump continent, Europe represented the...
Time to Disband NATO: A Rogue Alliance
Εικόνα
When the Cold War ended, many believed there would be a peace dividend, nuclear...
Τί μάθαμε για το Higgs το 2011 από τα π...
Εικόνα
Πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 13 Δεκεμβρίου 2011, στο...

Θέσεις & Απόψεις

Μια μικρή χώρα, η Ελλάδα, την εποχή της κρίσης
Εικόνα
Η Ελλάδα είναι μια μικρή χώρα, στη νοτιοανατολική άκρη της Ευρώπης, γέφυρα μεταξύ Δύσης και Ανατολής....
Ο καπιταλισμός τρελάθηκε
Εικόνα
Η αλματώδης ανάπτυξη της Δυτικής Ευρώπης της δεκαετίες του 50 και του 60 είχε τις βάσεις της σε μια οικονομία η...
Δεν πάει άλλο
Εικόνα
Αισθάνομαι ότι δικαιούμαι να γράψω με κάποιο θυμό. Διότι από πολλά χρόνια προσπαθούσα με δημόσιες...
Ας είμαστε ρεαλιστές
Εικόνα
Όσο η σημερινή κατάσταση αντιμετωπίζεται ώς δημοσιονομική κρίση για την αντιμετώπιση της οποίας...
Διαφήμιση

Αυτή τη στιγμή:

Έχουμε 183 επισκέπτες συνδεδεμένους